Miêdzy jaw± a snem. O sile k³amstwa i grze pozorów. I o drugiej szansie
Jak to jest, gdy nikt ciê nie zauwa¿a? Nie szuka? Nie martwi siê?
Poruszaj±ca opowie¶æ o kobiecie wykluczonej
¯aneta Ravigne, bezdomna alkoholiczka, ¿yje z dnia na dzieñ. Je¶li czegokolwiek pragnie, to tylko
staæ siê niewidzialn± i nie pamiêtaæ o tym, co by³o. Stroni od ludzi, a jej jedynym przyjacielem
zostaje bezpañski kundel.
Podczas jednej z wiosennych nocy ¯aneta mimowolnie staje siê ¶wiadkiem dziwnego wydarzenia,
choæ ju¿ na drugi dzieñ nie jest pewna, czy nie by³ to senny majak. Jednak obraz mê¿czyzny
wrzucaj±cego ciê¿ki wór do rzeki co rusz do niej wraca i nie daje spokoju. W trudnym momencie
pomocn± rêkê wyci±ga do niej Kornelia, równie¿ do niedawna bezdomna.
¯aneta, by stawiæ czo³o rzeczywisto¶ci, musi zmierzyæ siê ze swoj± przesz³o¶ci±. ¦wiat, od którego
uciek³a, istnieje nadal. Tylko dlaczego wtedy uciek³a? I jak ma zawalczyæ o siebie teraz?
Poza nawiasem to najnowsza powie¶æ Marzeny Hryniszak, autorki ¶wietnie przyjêtej przez
czytelników ksi±¿ki Nie twój interes.
Wydawnictwo: Zysk i S-ka
Data wydania: 2023-08-01
Kategoria: Obyczajowe
ISBN:
Liczba stron: 512
Czy s± tu fani grubych ksi±¿ek? Je¶li tak, to mam dzisiaj dla Was recenzjê ponad piêæset stronicowej powie¶ci, jak± jest "Poza nawiasem" Marzeny Hryniszak. Co, albo kto znajduje siê poza tym tytu³owym nawiasem? Jak± historiê skrywa ta gruba ksi±¿ka? Je¶li jeste¶cie ciekawi, to zapraszam na recenzjê!
¯aneta Ravinge jest bezdomn± alkoholiczk±, która ¿yje z dnia na dzieñ, tu³aj±c siê po krakowskich ulicach. Pragnie byæ niewidzialn± i unika ludzi. Dziêki alkoholowi ¯aneta chce zapomnieæ o tym co by³o. Z czasem jej jedynym przyjacielem staje siê bezpañski pies, który nie odstêpuje jej na krok. Pewnie dnia, podczas jednej wiosennej nocy, ¯aneta przypadkiem jest ¶wiadkiem tego jak jaki¶ mê¿czyzna wyrzuca do rzeki ciê¿ki wór. To zdarzenie ci±gle tkwi w jej pamiêci i nie daje o sobie zapomnieæ, choæ nazajutrz kobieta nie jest ju¿ pewna, czy to wydarzy³o siê na prawdê, czy tylko jej siê ¶ni³o... Czemu ¯aneta sta³a siê bezdomn± alkoholiczk±? Jak± skrywa ona przesz³o¶æ? Czy uda jej siê kiedy¶ wyj¶æ na prost±?
W ksi±¿ce narracja prowadzona jest w trzeciej osobie. Jest ona rozpoczêta prologiem, który opisuje zdarzenie maj±ce du¿e znaczenie w ¿yciu bohaterów ksi±¿ki, w szczególno¶ci g³ównej bohaterki ¯anety. Koñczy siê epilogiem, który zamyka ju¿ wszystkie w±tki. Akcja dzieje siê w ró¿nych miastach, w szczególno¶ci w Krakowie, gdzie ¯aneta ¿yje jako wykluczona poza nawias bezdomna alkoholiczka. Aktorka bardzo dok³adnie i obrazowo opisa³a ciê¿kie ¿ycie na ulicy oraz okropn± chorobê, jak± jest alkoholizm, z którego nie ³atwo jest siê wyleczyæ. Akcja równie¿ dzieje siê miêdzy innymi we Wroc³awiu, czyli rodzinnym mie¶cie ¯anety, gdzie po jej znikniêciu nadal toczy siê ¿ycie. W trakcie czytania cofamy siê te¿ do przesz³o¶ci, która mia³a du¿y wp³yw na ¿ycie g³ównej bohaterki. Wtedy prze¿y³a swoj± wielk± mi³o¶æ oraz zaczê³a siê jej ciê¿ka choroba, czyli alkoholizm, która nie wziê³a siê znik±d... W tym wszystkim nie zabrak³o równie¿ w±tków kryminalnych, które jak dla mnie nie by³y zbytnio drastyczne. Nie zabrak³o te¿ emocji i zaskoczeñ, a tak¿e trzymania w napiêciu. W ksi±¿ce tej s± dok³adnie opisane przeró¿ne relacje miêdzyludzkie, te trudne, które d±¿± do spe³niania cudzych oczekiwañ oraz te dobre, dziêki którym mo¿liwa jest druga szansa i szczê¶liwe ¿ycie. Ogólnie ca³a historia opisana w ksi±¿ce by³a bardzo wci±gaj±ca i poruszaj±ca. Z racji, ¿e jestem mi³o¶niczk± zwierz±t, najbardziej przypad³ mi do gustu w±tek zwi±zany z przyja¼ni± ¯anety z psem, który nie by³ przewodni, ale skrywa³ wiele emocji, w tym wzruszeñ. Zakoñczenie ksi±¿ki by³o dla mnie satysfakcjonuj±ce.
"Poza nawiasem" jest ¶wietn± ksi±¿k± z w±tkiem kryminalnym, która dok³adnie przestawia ¿ycie na ulicy bezdomnych alkoholików. Jest ona bardzo wci±gaj±c± oraz poruszaj±c± powie¶ci±, a historia opisana w niej z pewno¶ci± zostanie ze mn± na d³u¿ej. Tak wiêc je¶li szukacie historii o ciê¿kim ¿yciu i drugiej szansie oraz je¶li nie przera¿a Was w±tek kryminalny i ilo¶æ stron, to koniecznie siêgnijcie po tê ksi±¿kê!
“Wprawia siê w stan, który pozwala jej nie my¶leæ, przetrwaæ, przeczekaæ kolejn± dobê bez zastanawiania siê nad czymkolwiek. Nie chce wiedzieæ, czy czuje siê wolna, czy nie, czy jest na dnie, czy ma jeszcze szansê. Nauczy³a siê nie rozmy¶laæ”.
¯aneta Ravigne robi wszystko, aby nie pamiêtaæ, nie czuæ, nie istnieæ. Jest bezdomna, ¿yje z dnia na dzieñ, zatraca siê w alkoholu, który daje chwilowe zapomnienie i w jej mniemaniu chwilow± namiastkê szczê¶cia. Unika ludzi, lubi swoj± samotno¶æ, jej jedynym przyjacielem jest kundel. ¯yje na granicy snu i jawy, a raczej ci±g³ego upojenia alkoholowego. Pewnego razu, wieczorem staje siê ¶wiadkiem jak mê¿czyzna, którego twarz wydaje siê dziwnie znajoma, wrzuca du¿y wór do rzeki. Rano nie jest pewna, czy jej siê to wydawa³o, czy mo¿e to by³ sen. Jednak ten obraz uporczywie powraca, nie daje spokoju. ¯aneta, aby ponownie zacz±æ ¿yæ, bêdzie musia³a siê zmierzyæ ze swoj± bolesn± przesz³o¶ci±. Czy jej siê uda? Czy odzyska utracone ¿ycie?
Nie jest to ³atwa opowie¶æ. Przesz³o¶æ, która k³adzie siê cieniem na tera¼niejszo¶ci. Wnikliwa perspektywa, ukazuj±ca psychologiczne studium ludzkich zachowañ. Wielow±tkowa akcja powie¶ci toczy siê swoim rytmem, nieustannie zaskakuje i wywo³uje ogromne, sprzeczne emocje. Fabu³a rewelacyjnie poprowadzona, przesz³o¶æ i tera¼niejszo¶æ, ramy czasowe, które idealnie ze sob± wspó³graj±. Pani Marzena pisze z pasj± i ogromn± energi±. Jest realnie, ca³o¶æ dok³adnie przemy¶lana i dopracowana w ka¿dym szczególe. To by³o mocne! Niepodwa¿alnym atutem powie¶ci s± bohaterowie. Skomplikowane, autentyczne, nietuzinkowo wykreowane osobowo¶ci, wzbudzaj± w czytelniku wiele emocji. Trudno mówiæ o sympatii, do wiêkszo¶ci z nich.
Wnikliwy, zaskakuj±cy, mocny obraz kobiety, która znalaz³a siê na dnie. Co takiego sta³o w jej ¿yciu, ¿e tak bardzo upad³a? Autorka dotyka trudnych, z³o¿onych problemów. Spo³eczne wykluczenie, niechêæ, pogarda, czy obojêtno¶æ, wrêcz znieczulica na drugiego cz³owieka. Rodzice, którzy w swym mniemaniu i bezwzglêdno¶ci wiedz± lepiej, co jest dobre dla ich dziecka. T³amszenie, umiejêtna manipulacja, nadmierna kontrola, presja, przemoc psychiczna. Umiejêtnie stwarzane pozory, gra na uczuciach, narzucane wybory, gdzie licz± siê pieni±dze, presti¿, a nie prawdziwe, szczere uczucia. Próba zmierzenia siê z przesz³o¶ci±. Ludzkie, nieprzewidywalne koleje losu. Mi³o¶æ, jej ró¿ne oblicza, namiêtno¶ci, nienawi¶æ, z³o¶æ, przemoc, zazdro¶æ, pope³nione z³e uczynki, które prowadza do zbrodni.
Fascynuj±ca, mocna, smutna, misternie utkana opowie¶æ. Daje do my¶lenia, zmusza do refleksji, nasuwa liczne pytania. Ukazuje, do czego mo¿e doprowadziæ nadmierna kontrola, k³amstwa i bezwzglêdno¶æ. Warto dawaæ drug± szansê sobie i innym. Bardzo polecam!
„Poza nawiasem” to powie¶æ, która porywa ju¿ od pierwszych stron. Bo od razu toczy siê dwutorowo, przeplataj±c naprzemiennie przesz³o¶æ i tera¼niejszo¶æ g³ównej bohaterki. To sprawia, ¿e od samego pocz±tku lektura jest bardzo tajemnicza, intryguje i zaciekawia, a poniewa¿ jak najszybciej chcemy dowiedzieæ siê, o co chodzi, zostajemy w³a¶ciwie od razu do ksi±¿ki przykuci. I tak trzyma w napiêciu i niepewno¶ci w³a¶ciwie do koñca, chocia¿ po drodze pojawiaj± siê opisy prze¿yæ g³ównej bohaterki i inne wydarzenia i akcja nieco zwalnia.
Dziêki takiej konstrukcji fabu³y, ju¿ na pierwszych stronach powie¶ci mo¿na zauwa¿yæ, jak bardzo ró¿ni± siê od siebie ¯aneta z m³odo¶ci i jej bardziej dojrza³y odpowiednik. I od razu wiemy, ¿e co¶ musia³o siê w ¿yciu tej kobiety wydarzyæ, ¿e nie bez powodu stoczy³a siê na samo dno, zaczê³a piæ i zamieszka³a na ulicy. Czy by³a to matka nadmiernie kontroluj±ca ka¿dy jej krok? A mo¿e ojciec, który nie reagowa³? Czy mo¿e co¶ siê wydarzy³o podczas jej prê¿nie rozwijaj±cej siê kariery? ¯aneta by³a kiedy¶ kobiet± sukcesu. Du¿o osi±gnê³a i nadal piê³a siê na szczyt. Podskórnie czujemy, ¿e musia³o staæ siê co¶ powa¿nego, bo jak to mo¿liwe, ¿e ¿ycie kogo¶ tak zdolnego, ambitnego i pracowitego potoczy³o siê w taki sposób. Ka¿dy kolejny rozdzia³ ksi±¿ki coraz bardziej daje do my¶lenia. Karty z ¿ycia ¯anety i bolesn± prawdê odkrywamy stopniowo. Pojawiaj± siê nowi bohaterowie i kolejne perspektywy, które rzucaj± zupe³nie inne ¶wiat³o na tê sprawê. Chêæ odkrycia prawdy sprawia, ¿e nie mo¿na siê od powie¶ci oderwaæ, tym bardziej, ¿e pó¼niej w grê zaczynaj± wchodziæ rodzinne problemy i tajemnice i wszystko bardzo siê komplikuje. Widaæ, ¿e autorka bardzo dobrze przemy¶la³a tê opowie¶æ, oszczêdnie dawkuj±c czytelnikowi informacje, mieszaj±c w±tki. Ju¿ tylko w±tek ¯anety wystarczaj±co przytrzymuje przy lekturze, ale i tak pojawia jeszcze kilka, w tym jeden, który sprawia, ¿e ch³oniemy tê powie¶æ z jeszcze wiêksz± zach³anno¶ci±. Pewnego dnia, kiedy jak zwykle nie do koñca trze¼wa ¯aneta ukrywa siê w krzakach przed oceniaj±cym wzrokiem innych, widzi mê¿czyznê, który wyci±ga z auta ciê¿ki wór i z niema³ym trudem, najpierw obci±¿aj±c go kamieniami, spycha go do wody. Kobiecie wydaje siê, ¿e zna tego mê¿czyznê, nie mo¿e sobie jednak przypomnieæ jego imienia. Pó¼niej w ogóle nie jest pewna, czy naprawdê kogo¶ widzia³a, czy by³ to tylko jeden z jej alkoholowych maniaków. Nieoczekiwanie sprawa ta pozwoli jej siê skonfrontowaæ z przesz³o¶ci± i stanie siê impulsem do tego, aby co¶ w ¿yciu zmieniæ.
Powie¶æ bardzo dobrze pokazuje, jak wygl±da ¿ycie osoby wykluczonej, która nie liczy ju¿ na nic i jedyne, czego pragnie to ¶wiêtego spokoju i pozostania niezauwa¿on±. Wbrew pozorom takie ¿ycie jest ³atwiejsze, bo nic ju¿ cz³owieka nie obchodzi, nigdzie siê nie spieszy, niczego nie musi. Jest wolny, ¿yje tylko dla siebie. Przyzwyczaja siê do krzywych spojrzeñ, swojego smrodu ju¿ nie czuje. Niczego nie potrzebuje, jedynie tyle, aby przetrwaæ, a w³a¶ciwie, aby móc siê napiæ i zag³uszyæ swoje my¶li. Zapomnieæ o ¿yciu, które by³o kiedy¶. Ta przejmuj±ca lektura zmusza czytelnika do zastanowienia siê i u¶wiadomienia sobie, ¿e nie potrzeba wiele, aby nasze ¿ycie posypa³o siê jak domek z kart. I pokazuje to nie tylko przyk³ad ¯anety, ale te¿ innych bohaterów z powa¿nymi problemami. Jednak droga na powierzchniê nie jest ju¿ taka ³atwa. Trzeba w³o¿yæ naprawdê wiele wysi³ku w to, aby w ogóle spróbowaæ daæ sobie drug± szansê. Doskonale widaæ w powie¶ci, jak to wszystko dzia³a, co czuje osoba bezdomna, uzale¿niona od alkoholu, co sprawia, ¿e dziewczyna „z dobrego domu”, wykszta³cona, z dobr± prac± i perspektywami koñczy w takim miejscu. Sama, niezauwa¿ana lub pomiatana przez ludzi, nieakceptowana. Nie jest to jedynie opowie¶æ o bezdomno¶ci i uzale¿nieniu od alkoholu, czego konsekwencj± jest spo³eczne wykluczenie i ¿ycie na marginesie spo³eczeñstwa. Powie¶æ jest wielow±tkowa i wielop³aszczyznowa. Mówi wiele o relacjach rodzinnych, o manipulacji, o sile k³amstw, grze pozorów i bezwglêdno¶ci. O ludziach uwik³anych w zale¿no¶ci, z których nie chc± lub nie mog± siê wyrwaæ. Na koniec dodam, ¿e w±tek Tola jest absolutnie cudowny. Kim jest Tolo i co go spotka³o, przeczytacie oczywi¶cie w powie¶ci.
„Poza nawiasem” to m±dra, warto¶ciowa, przepe³niona emocjami i bardzo wci±gaj±ca powie¶æ obyczajowa z pog³êbion± psychologi± postaci i w±tkiem kryminalnym, a nawet kilkoma. Warta przeczytania, do czego gor±co zachêcam
¯aneta ma wszystko. Pieni±dze, dobr± pracê, pozycjê mo¿na by powiedzieæ ¿ycie jak w bajce. Jednak ¿ycie kobiety to jedna z³ota klatka. Wymagania rodziców s± wygórowane, nie ma w nich oparcia ani zrozumienia. Jedynym jej przyjacielem jest kieliszek, który wys³ucha a jego zbawienne moce pocieszaj±.
Przez alkohol dziewczyna spada na samo dno, l±duje na ulicy bez pieniêdzy, dokumentów, a oprócz alkoholu jej przyjacielem zostaje bezpañski pies.
"Nikt nawet by jej nie zauwa¿y³. Jest niewidzialna. Ludzie mijaj± j± na ulicy jak powietrze, a je¶li czasem kto¶ przez przypadek na ni± spojrzy, szybko odwraca wzrok."
Czy dziewczynie uda siê odbiæ od dna?
Czy poznana kobieta, zdo³a siê jej pomóc?
"Poza Nawiasem" to ksi±¿ka która pokazuje jak ³atwo jest spa¶æ na dno, i jak ciê¿ko jest siê od niego odbiæ. Autorka w swojej ksi±¿ce zawiera bardzo trudne tematy takie jak alkoholizm, bezdomno¶æ, depresja i rodzinne problemy od których czasem to wszystko siê zaczyna.
Historia ¯anety jest naprawdê przykra, przygnêbiaj±ca, czasem przyt³aczaj±ca daj±ca do my¶lenia. Pokazuj±ca jak czasem, potrzebna jest pomocy drugiej osoby, aby¶my mogli stan±æ na nogi.
Nie jest to ³atwa ksi±¿ka i na pewno nie do przeczytania na raz. Nie tylko dlatego ¿e ma ponad 500 stron, ale dlatego ¿e chwilami ³zy nie pozwala³y mi czytaæ dalej.
Ca³a fabu³a jest skonstruowana tak jakby¶my brali udzia³ w tej historii, towarzyszyli bohaterom w ich przykrej codzienno¶ci.
I choæ nie jest to lekka, weso³a i przyjemna lektura, to czyta siê j± z zapartym tchem, i ani chwilê nie jest z ni± nudno.
Polecam.
Mawiaj±, ¿e ciekawo¶æ to pierwszy stopieñ do piek³a. Czasem to wrêcz igranie z ogniem, a stawk± staje siê ¿ycie. Noc, podczas której Wojtek Redyñski, zwyk³y...
Nowe miejsce, nowe nazwisko, nowa to¿samo¶æ - czy to przepis na skuteczne zerwanie z przesz³o¶ci±? Pod warunkiem, ¿e przesz³o¶æ zerwie z tob±. Leopold...
Przeczytane:2023-08-09, Ocena: 6, Przeczyta³am, 52 ksi±¿ki 2023, Przeczytaj tyle, ile masz wzrostu – edycja 2023, Wyzwanie - wybrana przez siebie liczba ksi±¿ek w 2023 roku, Mam, konkurs,
Marzena Hryniszak to autorka, której nie zna³am, ale ¿e ostatnio staram siê czytaæ jak najwiêcej ksi±¿ek polskich twórców, dlatego siêgnê³am po "Poza nawiasem". Tytu³ równie¿ jest intryguj±cy i przyznam po lekturze, ¿e dokona³am naprawdê dobrego wyboru.
Chocia¿ nie jest to lekka i ³atwa ksi±¿ka, na dodatek do¶æ spora "cegie³ka" (512 stron), to czyta siê szybko i bardzo trudno oderwaæ siê od fabu³y...
"Gdy jest siê bezrobotnym, bezdomnym i zdanym tylko na siebie w du¿ym mie¶cie, trzeba wiedzieæ rzeczy, na które ludzie zwykle nie zwracaj± uwagi."
Bohaterk± powie¶ci jest ¯aneta, która ¿yje na ulicy, nie ma niczego oprócz tego co ma na sobie, do ¿ycia wystarcza jej alkohol. Je¶li uda siê wy¿ebraæ jakie¶ pieni±dze, przeznacza je zazwyczaj na zakup piwa lub wina, do jedzenia wystarczaj± jej znalezione resztki. Snuje siê ca³ymi dniami po Krakowie, by znale¼æ cokolwiek do picia i aby mieæ gdzie¶ spokojny i w miarê bezpieczny k±t do spania. Unika ludzi, nawet tych podobnych do siebie, stara siê byæ niewidzialna.
¯aneta stara siê byæ ci±gle w stanie zamroczenia, nie chce niczego z przesz³o¶ci pamiêtaæ, niczego nie czuæ a najlepiej nie istnieæ. Jednak ma zbyt ma³o odwagi ¿eby skoñczyæ ze sob±, wiêc tak wegetuje z dnia na dzieñ... Jedynym jej przyjacielem i towarzyszem niedoli jest równie¿ bezdomny kundel.
Równolegle poznajemy w ksi±¿ce dawne ¿ycie ¯anety, co pozwala nam chocia¿ czê¶ciowo zrozumieæ przyczynê jej zachowania w czasie tera¼niejszym.
Okazuje siê, ¿e kobieta nie mieszka³a wcze¶niej w Krakowie, lecz we Wroc³awiu. Dlaczego jednak znalaz³a siê w innym mie¶cie jako bezdomna?
"Nikt nawet by jej nie zauwa¿y³. Jest niewidzialna. Ludzie mijaj± j± na ulicy jak powietrze, a je¶li czasem kto¶ przez przypadek na ni± spojrzy, szybko odwraca wzrok."
Pewnej nocy, gdy s±czy³a piwo w krzakach nad Wis³±, zauwa¿y³a dziwnie zachowuj±cego siê mê¿czyznê, który wrzuci³ do rzeki spory pakunek. ¯anecie ten mê¿czyzna wydawa³ siê jakby znajomy, ale nie potrafi³a skojarzyæ sk±d mog³aby go znaæ. Rano, po obudzeniu, nie by³a pewna tego, co widzia³a, mo¿e jej siê przy¶ni³o, w sumie ci±gle przecie¿ ¿yje na granicy snu. Czy to nocne zdarzenie, którego by³a ¶wiadkiem, bêdzie mia³o wp³yw jej ¿ycie?
Zapomina o tym wydarzeniu, ale na widok wzmianki w gazecie, powraca my¶lami do tego wieczoru i nie daje jej to spokoju.
"Jak mawia³ Antoni: w ka¿dej rodzinie skrywane s± sekrety, o których nie wszyscy cz³onkowie wiedz±, a reszta udaje, ¿e nie wie."
Wielow±tkowa fabu³a zaskakuje czytelnika wywo³uj±c wiele sprzecznych ze sob± emocji. Historia ta daje wiele do my¶lenia, zmusza do refleksji nasuwaj±c jednocze¶nie wiele pytañ. Pokazuje nam do czego mo¿e doprowadziæ zaborcza wrêcz mi³o¶æ, kontrola a tak¿e k³amstwa i niedomówienia, jak ³atwo mo¿na zmarnowaæ ¿ycie nie tylko sobie, ale przede wszystkim najbli¿szym... oraz, ¿e czasem warto daæ drug± a nawet kolejn± szansê sobie, ale tak¿e innym.
Mnie ta ksi±¿ka urzek³a i zafascynowa³a, chocia¿ jest to mocna, przepe³niona emocjami historia.
Ksi±¿ka z Klubu Recenzenta serwisu nakanapie.pl.